HGB Leipzig (Hochschule für Grafik und Buchkunst)
1764'te kurulan HGB, Almanya'nın en eski sanat okullarından. Yaklaşık 600 öğrenciyle resim, fotoğraf, medya sanatı ve kitap tasarımı alanlarında eğitim veriyor.
İçindekiler
HGB Leipzig: Bölümler, Başvuru ve Öğrenci Hayatı
Hochschule für Grafik und Buchkunst Leipzig, kısa adıyla HGB, 1764'te kuruldu. Almanya'nın en eski sanat okullarından biri ve yaklaşık 600 öğrencisi var.
Dört ana alanda çalışılıyor: resim ve grafik, fotoğraf, medya sanatı, bir de kitap sanatı ve grafik tasarım.
Öğrenim ücreti yok. Ödenen tek tutar dönem katkı payı; Leipzig'deki okullarda bu tutar 330 € civarında ve büyük kısmı ulaşım kartına gidiyor.
Kabul portfolyoya bakıyor
Bu okulun en belirleyici özelliği, o yüzden en başta.
Kabul için özgün işlerden oluşan bir dosya teslim ediliyor. Jüri değerlendiriyor ve seçilenler mülakata ya da uygulamalı sınava çağrılıyor. Lise notu ya da mezuniyet ortalaması burada belirleyici değil.
Portfolyo hazırlığı aylar süren bir iş. Teknik ustalık kadar tutarlı bir bakış aranıyor; kurs ödevi yığını ya da alıştırma çalışmaları işe yaramıyor.
Kontenjan çok dar. Altı yüz kişilik bir okulda her dönem açılan yer sayısı sınırlı kalıyor ve başvuru sayısı bunun katları. Reddedilip ertesi yıl tekrar başvurmak burada olağan sayılıyor.
Başvuru takvimi ve dosya formatı her dönem ayrı ilan ediliyor; koşullar okulun kendi sayfasından kontrol edilmeli.
Bir resim akımının çıktığı okul
2000'lerin başında uluslararası sanat piyasası Leipzig'e döndü.
Duvarın yıkılışından sonra burada yetişen bir kuşak ressam, figüratif resmi soyut eğilimlerin hâkim olduğu bir dönemde sürdürdü ve bu çizgi "Yeni Leipzig Okulu" diye anıldı. Kuşağın en bilinen isimleri HGB'de okumuş, sonra aynı okulda ders vermişti.
Bu hikâyenin mekânı da hâlâ ayakta. Şehrin batısındaki eski bir iplik fabrikası, galeriler ve sanatçı atölyelerine dönüştürüldü; bugün Avrupa'nın tanınan sanat komplekslerinden biri sayılıyor ve HGB mezunlarının önemli bir kısmı orada çalışıyor. Öğrenci için bu, mezuniyet sonrası nereye gidileceği sorusunun somut bir cevabı anlamına geliyor.
Kimin için uygun?
- Resim ve fotoğrafta ciddi bir portfolyosu olanlar. Kabulün tek ölçüsü bu.
- Kitap tasarımı ve tipografiye ilgi duyanlar. Şehrin matbaa geçmişi bu alana zemin oluşturuyor.
- Medya sanatı ve video çalışanlar. Bölüm teknik altyapıyla birlikte çalışıyor.
- Düşük maliyetle üretim yapmak isteyenler. Leipzig'de atölye ve stüdyo kirası batıdaki şehirlerin çok altında.
Grafik tasarımı bir meslek olarak, ajans işi düzeyinde öğrenmek isteyenler için uygulamalı bir okul daha doğru olabilir; aynı şehirdeki HTWK Leipzig yayıncılık ve medya tarafında bu tür programlar sunuyor.
Nasıl bir okul?
Küçük ve atölye merkezli. Eğitim büyük ölçüde sınıf sistemiyle yürüyor: bir hocaya bağlı sınıfa kabul ediliyor ve çalışmanın çoğu o sınıfın atölyesinde geçiyor.
Zorunlu ders listesi ve dönem sınavları yerine üretim var. Öğrenci kendi işini geliştiriyor ve düzenli olarak sınıfın önünde tartışmaya açıyor. Bu yapı hocayla kurulan ilişkiyi belirleyici hale getiriyor; hangi sınıfa girildiği, hangi okula girildiği kadar önemli.
Yılda bir kez atölyeler halka açılıyor. Galericiler ve koleksiyonerler de geliyor, yani bu sergi öğrenciler için gerçek bir görünürlük anı.
Sonunda nasıl bir derece veriliyor?
Bu konunun başvurudan önce netleştirilmesi gerekiyor.
Sanat okullarında program yapısı ve verilen derece bölüme göre değişiyor. Bir kısmı klasik lisans ve yüksek lisans düzeninde ilerlerken, serbest sanat programlarında farklı bitirme biçimleri ve ek unvanlar söz konusu olabiliyor.
Türkiye'ye dönüp denklik almak planlanıyorsa bunun önemi büyük. YÖK değerlendirmesi program bazlı yapıldığı için genel bir cevap yok; hedeflenen bölümün derece yapısı okuldan yazılı olarak sorulmalı.
Dil şartı var mı?
Evet, Almanca yeterlilik isteniyor. Aranan düzey programa göre değişebiliyor ve sanat okullarında klasik üniversitelerdeki eşikten farklı olabilir.
Pratik gerçek şu: portfolyo dili aşabilir, eğitim aşamaz. Atölye eleştirileri, sınıf tartışmaları ve hocayla kurulan ilişki Almanca yürüyor. Leipzig'de günlük hayatta İngilizce ile idare etme imkânı da batıdaki büyük şehirlere göre dar.
Kampüs ve öğrenci hayatı nasıl?
Okul küçük ve merkeze yakın. Atölyeler, stüdyolar ve ortak alanlar aynı binada.
Büyük üniversitelerdeki kütüphane, spor ve kulüp altyapısı burada yok. Buna karşılık kendi çalışma alanına sahip olmak ve hocalara doğrudan ulaşmak bu ölçekte mümkün.
Şehrin sanat sahnesi eğitimin uzantısı gibi çalışıyor. Galeriler, bağımsız mekânlar ve sanatçı işletmeleri yakın; düşük kiralar sayesinde mezuniyetten sonra şehirde kalıp üretmeye devam etmek gerçekçi bir seçenek.
Kira, yurt ve genel yaşam maliyeti Leipzig şehir rehberinde ayrıntılı anlatılıyor.
Artılar ve zorluklar
Artıları
- Uluslararası sanat çevresinde tanınan bir kurum
- Kendi atölye alanı ve hocaya doğrudan erişim
- Şehrin galeri ve atölye altyapısı mezuniyet sonrası için elverişli
- Düşük yaşam ve stüdyo maliyeti
- Öğrenim ücreti yok
Zorlukları
- Kabul oranı çok düşük, birden fazla kez başvurmak olağan
- Almanca olmadan atölye hayatına katılmak zor
- Derece yapısı bölüme göre değişiyor, denklik sorusu çıkabiliyor
- Ders programı ve rehberlik yok, kendi disiplinini kurmak gerekiyor
- Mezuniyet sonrası net bir kariyer yolu yok
Nereden başlanır?
- Portfolyo hazırlığı. Başvuru tarihinden en az bir yıl önce çalışmaya başlamak gerekiyor.
- Sınıf ve hoca araştırması. Kimin sınıfına başvurulduğu sürecin en belirleyici kararı.
- Derece yapısının netleştirilmesi. Türkiye'de denklik planı varsa baştan araştırılmalı.
- Almanca planı. Kabul alınsa bile dil olmadan eğitimden verim almak zor.
- Yıllık sergiyi görmek. Okulun gerçek seviyesini anlamanın en doğrudan yolu.
Sık sorulan sorular
HGB'ye girmek zor mu?
Evet. Kontenjan çok dar ve kabul tamamen portfolyo değerlendirmesine dayanıyor. Bir kez reddedilmek burada başarısızlık sayılmıyor; tekrar başvuranların oranı yüksek.
Aldığım derece Türkiye'de geçerli olur mu?
Program yapısı bölüme göre değişiyor ve serbest sanat programları klasik lisans-yüksek lisans düzeninde ilerlemeyebiliyor. YÖK denklik değerlendirmesi program bazlı yapıldığı için bu soru başvurudan önce okula sorulmalı.
İngilizce okuyabilir miyim?
Hayır, eğitim ve atölye içi tartışma Almanca yürüyor ve dil yeterliliği isteniyor. Leipzig'de günlük hayatta da İngilizce ile idare etmek batıdaki şehirlere göre daha zor.
Mezuniyetten sonra şehirde kalınabiliyor mu?
Leipzig'de atölye ve stüdyo kiraları Almanya'nın büyük şehirlerine göre düşük; mezunların bir kısmı bu yüzden şehirde kalıp üretmeye devam ediyor. Galeri altyapısı da buna imkân veriyor.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Başvuru takvimi, portfolyo koşulları, dil şartları, program yapısı ve katkı payları zaman içinde değişebilir. Başvurmadan önce okulun resmi sayfasından güncel bilginin teyit edilmesini öneririz.